Neyzen Tevfik'in Birkaç Şiiri

t-gun

Göründü memleketin iç yüzü, çöktüyse temel.
Şimdilik harice karşı yüzümüz olsa dahi
Yüzümüz yok bakacak kabrine ecdadımızın.
Tükürür zannederim çehremize, vatanın tarihi.
Neyzen'in 1943'de yazdığı bir dörtlük. Güncelliğini halen koruyor!
Felsefemde yok ötem, çünkü sırr-ı vâhidim.
Cem-i kesrette yekûnen sifir-i mutlak olmuşum.
Yokluğumla aşikârım, ehl-i beyt'e âidim.
Secdemin seklindeki ism-i Muhammed şahidim. 1950

Kime sordumsa seni doğru cevap vermediler
Kimi alçak, kimi hırsız, kimi deyyus dediler.
Künyeni almak için partiye ettim telefon,
Bizdeki kayda göre, simdi o mebus dediler.
Rûy-i ikbal-i felek simdi Celâl'e döndü,
Yine bin kan akacak daire-i cevrinde.
Gest-i devlete mâdâm ki kapudan oldu,
Çok kürekler çeker evlad-i vatan, devrinde.
"Abdülhamit zamanında müdde-i umumi Celâl'in Bahriye Nâziri olması nedeniyle yazılmıştır."
Câh ü mevki, kari çok oldu gözümden düseli,
Bunların hiçliğini ben bilerek öğrendim.
Simdi de kalmadı nakdin nazarımda kadri,
Kirli ellerde görünce, paradan iğrendim.
Ayasofya, 1912
Gaybe imân edeyim derken akli m kaçtı,
En nihayet gözümüzü Harb-i Umumi açtı.
Topların sesleri kesmiş idi Hakk’ın sesini,
Koparıp attı beser menzilesinin maskesini. 1914
Kimse ta'yib edemez biz kafa, göz yarsak da,
Dögüse, kavgaya var milletin elbet hakki,
Yatalı beş senedir sade mısır ekmeğine,
Kalmadı halkımızın Hind horozundan farkı! 1915
İhtikârın bası beş yerde göründü, hem de
Dişlerinde o gacırtı daha hâlâ duruyor.
Kedinin yavrusuna verdiği bir fare gibi,
Tavcılarla su ahâliyi soyup boğduruyor. 1916
Anlaşıldı hal ü tavrından Yahudi olduğun!
Vaz-i yed ettin cihanın garbına, hem şarkına.
Tilki bilmez, bilmiş ol, âlemde dehrin bildiğin,
Pek güvenme Kayser'im Bismark'ına, pis Markına!
Ankara,1916. Alman İmparatoru Kaiser'e hitaben.
Cebrâil’i, İncil’i, Kur'anı
Yaktı attı bir alevin devranı.
Türk oğlunun İstiklâl kürsüsünde
Okunuyor Çakır Efe fermanı. 1925
Neyzen, Mustafa Kemal'e " Çakır Efe " dermiş.
Gözünü aç daha meydan var iken,
Dizginin canbaz elinde Neyzen!
Girmedim ya kapısından baktım,
Cennet'i at pazarı sandım ben.
İhtiyarlık ile gençlik diyerek,
Su ayati ikiye böldürme!
Ey büyükten de büyük Allahım,
Benden evvel .....imi öldürme! Beyoğlu, 1934
Asrın yeni bir umdesi var, hak kapanındır.
Söz haykıranın, mantık ise şarlatanındır.
Geçmez ele bir pâye, kavuk sallamayınca,
Kürs-i liyakat pezevenk, puşt olanındır! 1940

Hayliden hayli kalınlaştı yobazlık yeniden,
Softalık zorlu anırtı ile aldı yürüdü.
Kara bir kinle taassub pusudan çıktı yine,
Yurdu şâhâne cehâlet yeni bastan bürüdü.
Kim demiş kanun alınmıştır ayaklar altına,
Böyle bir halin vukuunda hamiyyet çiğnenir.
Devleti yolsuz görenler halt eder bir beldede,
Kaldırım olmazsa kanun-i hükümet çiğnenir.
Hürriyet ve İtilaf Fırkası’nın kanuna aykırı bir harekette bulunması üzerine Babanzade İsmail Hakkı, "Kanun çiğnendi, Kanun çiğnendi" diye bağırmıştır. Bu Kıt’a o vesileyle yazılmıştır.
Kalmadı gizli kapaklı deliği memleketin,
Çok şükür kızlarımız hep anadan dogmaca dul,
Tutarım ben dilimi, kimseye sövmem ama,
Karşısında susmağa bir tek yüz bul!
Fırka, parti diye halkın boğazından kısarak,
Milletin on senedir olmuş idi mengenesi.
Kazdığı câh-i belaya yine kendi düştü,
Örsünü, kıskacını .......min Çingenesi. 1918
Halk arasında Çingene olduğu sürülen Talât Pasa için yazılmıştır. Talâat Paşa, anılarında ailesinin geçmişiyle ilgili bilgi vererek bu iddiayı reddetmektedir.
Nasıl olsa binecek üstüme Rum kardaşlar,
Semerimle nalımı enseledi Osmanlı.
Padişahım, yularım bari basımda kalsın,
Beni at zannederek gem takacak Yunanlı! 1918
Yakışır sekline timsal-i fezayih dense,
Bir yıkık eski kenef künküne benzer ense.
Koku aldıkça koşar hırs ile mevtâ peşine,
Benzemiştir yüzü sırtlan derisinden meşine.
"Softa","Yobaz","Hoca" gibi şiirlerinde yerdiği tipleri konu alan bir dörtlük.
Kesb-i vüs'at edecek bahs-i necaset yeniden,
Darü'lHikmet bu iste gösterecek ehliyet,
Bu mesâlih alemânin ......tünün harcı değil,
Vükelânın bokuna düsen zimâm-i devlet!
Darül-i Hikmet'i eleştiren bir dörtlük.
Fabrika yaptı Sümerbank bez için,
Çok muazzam bir eser bu, laf değil!
Dil isinde "Ehl-i dil" tezden dedi,
Sıçtı Cafer, bez getirsin Başvekil. 1932
Başvekil İsmet İnönü’nün Sümerbank'a ait bir bez fabrikasının açılısına katıldığı günlerde, Dolmabahçe Sarayında Birinci Türk Dil Kurultayı toplanıyor.Dörtlük,Prof. Ahmet Caferoğlu'nun Kurultaydaki konuşmasının "resmi" dil ile bağdaşmayışını ve bunun yarattığı hoşnutsuzluk havasını konu alıyor.
Boka düştü teresin da'vâsi.
Pezevenk bulmuş iken bin şâhit,
Su kenef mahkemede kanunen
Valinin ağzına .....ti Cahit!
İstanbul Valisi ile yazar Hüseyin Cahit Yalçın’ın kalem tartışması nedeniyle mahkemeye düşmesi ve davayı Hüseyin Cahit'in kazanması üzerine yazılmıştır.
Kim demiş bizde bir demokratik idare yoktur,
Ne demek,olmasa elbet dışarıdan alırız.
Sır edip karne usulüyle o gümrük malini,
Karaborsaya veriri, biz bize benzer kalırız.

__________________